Które szczepienia w aptekach są refundowane?
Zasady refundacji szczepień w aptekach ulegają zmianom, dlatego warto śledzić komunikaty na stronach rządowych, stronie Narodowego Funduszu Zdrowia bądź zwrócić się do farmaceuty w celu uzyskania informacji. Najaktualniejsze obecnie w tym zakresie jest obwieszczenie ministra zdrowia z dnia 20 sierpnia 2025 roku. W załączniku do tego dokumentu zawarto wykaz 11 szczepień ochronnych przeprowadzanych w aptece, które mogą być w całości lub w części finansowane ze środków publicznych. Są to szczepienia przeciw następującym chorobom:
- COVID-19,
- grypie,
- kleszczowemu zapaleniu mózgu (KZM),
- błonicy, tężcowi, krztuścowi,
- ludzkiemu wirusowi brodawczaka (HPV),
- pneumokokom,
- półpaścowi,
- odrze, śwince, różyczce,
- ostremu nagminnemu porażeniu dziecięcemu (poliomyelitis),
Szczepienia dzieci i młodzieży poniżej 18 roku życia nadal mogą odbywać się wyłącznie w poradniach podstawowej opieki zdrowotnej (POZ).
Ważne jest również doprecyzowanie, że w omawianym obwieszczeniu ministra zdrowia chodzi jedynie o podanie szczepienia. Refundacja samych szczepionek dotyczy konkretnych grup pacjentów, inne zaś muszą zapłacić za zlecony preparat.
Które szczepionki są refundowane i kto może skorzystać z refundacji?
W aptekach obecnie objęte refundacją (częściową lub całkowitą) są szczepionki przeciw:
- COVID-19,
- grypie,
- pneumokokom,
- półpaścowi,
- RSV,
- HPV.
Poziom refundacji szczepionki określa Minister Zdrowia poprzez publikację list leków refundowanych. Refundacja może być częściowa (pacjent ponosi część kosztu szczepionki a reszta jest refundowana) lub całkowita (preparat jest dla pacjenta bezpłatny). To, czy pacjentowi przysługuje refundacja i na jakim poziomie, zależy od wieku i stanu zdrowia pacjenta. Szczegółowe zasady refundacji można znaleźć, wchodząc na strony Narodowego Funduszu Zdrowia lub kontaktując się z wybraną apteką.
Refundowane szczepionki to:
Szczepionka przeciw COVID-19
Aktualnie brak w aptekach preparatów przeciw COVID-19 – wznowienie szczepień przeciwko tej chorobie jest planowane na koniec września, kiedy to do aptek dotrze nowa szczepionka zaktualizowana o wariant wirusa LP.8.1.
Szczepionka przeciw grypie
Dostępne są trzy refundowane szczepionki przeciw grypie:
- szczepionka Vaxigrip Tetra,
- szczepionka Influvac Tetra,
- szczepionka Efluelda Tetra.
Szczepionka przeciw pneumokokom
Dostępna jest szczepionka Prevenar 13.
Szczepionka przeciw półpaścowi
Dostępna jest szczepionka Shingrix.
Szczepionka przeciw RSV
Dostępna jest szczepionka Abrysvo.
Szczepionka przeciw HPV
Dostępna jest szczepionka Cervarix.
W których aptekach szczepienia ochronne są refundowane?
Według danych NFZ z sierpnia 2025 roku takie usługi świadczy obecnie jedna dziesiąta aptek ogólnodostępnych w Polsce – najwięcej z nich w województwie śląskim. Przewiduje się, że po rozszerzeniu listy szczepień, które można wykonać w aptekach bezpłatnie, liczba punktów, w których będzie można wykonać taką usługę, wzrośnie.
Żeby znaleźć aptekę, która ma podpisaną umowę z Narodowym Funduszem Zdrowia na wykonywanie szczepień, należy wejść na stronę Ministerstwa Zdrowia i Narodowego Funduszu Zdrowia Pacjent.gov.pl. Można tam znaleźć mapę z zaznaczonymi placówkami i ich danymi kontaktowymi.
Aby apteka mogła wykonywać szczepienia komercyjnie, nie jest konieczne zawarcie umowy z NFZ. Wynika to z faktu, że możliwość realizacji szczepień dają farmaceutom odrębne przepisy i ukończenie przez nich specjalistycznych kursów. Farmaceuta, który spełnia ściśle określone wymogi, może wykonać 26 szczepień zalecanych w kalendarzu szczepień dla osób dorosłych. Znajdują się wśród nich m.in. szczepienia ochronne przeciw: grypie, HPV, RSV, tężcowi, ospie wietrznej, różyczce, półpaścowi, krztuścowi, WZW typu A i B, a nawet chorobom tropikalnym, takim jak żółta gorączka czy dur brzuszny.
Dlaczego warto zaszczepić się w aptece?
Farmaceuci dzięki najnowszym zmianom refundacyjnym mogą obecnie przeprowadzać całą ścieżkę szczepienia w jednym miejscu – od kwalifikacji przez wystawienie refundowanej recepty aż po samo wykonanie iniekcji. Pacjent nie musi już umawiać się na osobne wizyty u lekarza ani odwiedzać kilku placówek. Apteki są miejscami łatwo dostępnymi, często otwartymi dłużej niż przychodnie podstawowej opieki zdrowotnej. Zachowują też ściśle określone procedury, w jakich szczepienie powinno przebiegać. Pacjent zyskuje możliwość skorzystania z usługi szczepienia w wygodny i szybki sposób. Ma również pewność, że zostaną zachowane wszelkie procedury minimalizujące wystąpienie niepożądanych odczynów poszczepiennych.
Podsumowanie
Ze szczepień warto korzystać zawsze, a szczególnie w okresie zwiększonego ryzyka zachorowania, np. na grypę, bądź przed wyjazdem do krajów tropikalnych. Dzięki rozszerzeniu uprawnień farmaceutów dostęp do szczepień dla dorosłych pacjentów stał się łatwiejszy i szybszy.
Żeby dowiedzieć się, które punkty mogą zrealizować refundowane szczepienie, warto szukać informacji na stronach Ministerstwa Zdrowia i Narodowego Funduszu Zdrowia bądź kontaktować się bezpośrednio z ogólnodostępnymi aptekami w swojej okolicy.
Źródła
- A. Antczak i in., Rola farmaceuty w immunizacji osób dorosłych. Stanowisko ekspertów w sprawie szczepień zalecanych w aptekach, Warszawa 2025.
- A. Dąbek, Już niedługo bezpłatne szczepienia w aptekach. Ale w ostatniej chwili nastąpiła zmiana, NewsMed, https://newsmed.pl/aktualnosci/12103192/szczepienia-w-aptekach-11-preparatow-na-liscie.html (dostęp: 22.08.2025).
- D. Pietrzyk, Nowa lista szczepień z refundacją w aptekach od 25 sierpnia, Rzeczpospolita, https://www.rp.pl/ochrona-zdrowia/art42883941-nowa-lista-szczepien-z-refundacja-w-aptekach-od-25-sierpnia (dostęp: 22.08.2025).
- J. Janik, Kiedy szczepienia refundowane w aptekach?, Termedia, https://www.termedia.pl/mz/Kiedy-szczepienia-refundowane-w-aptekach-,63629.html (dostęp: 22.08.2025).
- M. Birecki, Dlaczego warto teraz uruchomić punkt szczepień w aptece?, Mgr.farm, https://mgr.farm/aktualnosci/dlaczego-warto-teraz-uruchomic-punkt-szczepien-w-aptece/ (dostęp: 22.08.2025).
- M. Jabłoński, Szczepienia w aptekach w pigułce, Rx.edu.pl, https://rx.edu.pl/szczepienia-w-aptekach-w-pigulce/ (dostęp: 22.08.2025).
- M. Motyl, Szczepienia przeciw COVID-19 ruszą jesienią, Termedia, https://www.termedia.pl/koronawirus/Szczepienia-przeciw-COVID-19-rusza-jesienia-,63672.html (dostęp: 28.08.2025).
- M. Szaniawska, Rola farmaceuty w profilaktyce chorób zakaźnych, Pacjent i Lekarz, https://pacjentilekarz.pl/rola-farmaceuty-w-profilaktyce-chorob-zakaznych/ (dostęp: 22.08.2025).
- M. Ściubisz, Które szczepionki są objęte refundacją od 1 stycznia 2025 roku?, Medycyna Praktyczna, https://www.mp.pl/szczepienia/ekspert/technika_organizacja_szczepien/367193,ktore-szczepionki-sa-objete-refundacja-od-1-stycznia-2025-roku (dostęp: 22.08.2025).
- Obwieszczenie Ministra Zdrowia z dnia 20 sierpnia 2025 r. w sprawie wykazu szczepień ochronnych przeprowadzanych w aptece, które mogą być w całości lub w części finansowane ze środków publicznych (Dz. Urz. MZ. z 2025 r. poz. 54).
- Obwieszczenie Ministra Zdrowia z dnia 20 sierpnia 2025 r. w sprawie wykazu szczepień ochronnych przeprowadzanych w aptece, które mogą być w całości lub w części finansowane ze środków publicznych, Naczelna Izba Aptekarska, https://www.nia.org.pl/2025/08/20/obwieszczenie-ministra-zdrowia-z-dnia-20-sierpnia-2025-r-w-sprawie-wykazu-szczepien-ochronnych-przeprowadzanych-w-aptece-ktore-moga-byc-w-calosci-lub-w-czesci-finansowane-ze-srodkow-publicznych/ (dostęp: 22.08.2025).
- Od 25 sierpnia 2025 roku więcej szczepień w aptekach. Za podanie szczepionki zapłaci NFZ, Narodowy Fundusz Zdrowia, https://www.nfz.gov.pl/aktualnosci/aktualnosci-centrali/od-25-sierpnia-2025-roku-wiecej-szczepien-w-aptekach-za-podanie-szczepionki-zaplaci-nfz,8816.html (dostęp: 28.08.2025).
- Zaszczep się w aptece, Pacjent.gov.pl, https://pacjent.gov.pl/aktualnosc/zaszczep-sie-w-aptece (dostęp: 22.08.2025).